Aktualne wydanie

SS-09-2018-okladka

20180813-BANNER-160X600-V1-PL-GLASSTECEDG Swiat Szkla Skyscraper 160x600 BAU OK

EDG Swiat Szkla Skyscraper 160x600 BAU OK 

 

facebook12

czytaj newsy Świata Szkła

- więcej szklanej architektury

 

Baztech

Miesięcznik Świat Szkła

indeksowany jest w bazie

czasopism technicznych

 

 

konferencja 12 kwietnia 2018 1a

baner-2-krzywe

baner konferencja 12 2017

 

Wydanie Specjalne

 

Fasady przeszklone termika akustyka odpornosc ogniowa 2016

 

okna pasywne 2015a

 

Fotowoltaika w architekturze okladka

 

20140808Przegrody przeciwpozarowe

 

konstrukcje szklane

 

20140533 Konstrukcje przeszklone 2

 

katalog 2018 a

 RODO

 

25575923 

  

480x100px RFT18 engl

 

abs banner 480x120 English

 

glass2018 480x120  

 lisec SS FastLAne

 

20180817doe12 baner-480-100

 

Wymagania normowe dla szkła hartowanego. Część1
Data dodania: 06.03.09

Szkło hartowane jest stosowane w fasadach, ściankach działowych, drzwiach całoszklanych i innych konstrukcjach, od których wymaga się użycia szkła o podwyższonej wytrzymałości mechanicznej i odporności termicznej. Nie bez znaczenia jest też bezpieczne zachowanie się szkła hartowanego w przypadku rozbicia - rozpada się ono na drobne, nieostre kawałki, które nie powodują zagrożenia skaleczeniem osób postronnych. Wysoka odpowiedzialność za produkcję i instalację tych konstrukcji sprawia, że szkło hartowane podlega ścisłym wymaganiom normowym i należy do tej grupy wyrobów szklanych, na które w pierwszej kolejności opracowano zharmonizowane normy europejskie i system znakowania CE.

Wymagania
(wg PN-EN 12150-1 Szkło w budownictwie. Termicznie hartowane bezpieczne szkło sodowo-wapniowo-krzemianowe. Część 1: Definicje i opis)

Dopuszczalne wypukłości
Charakter procesu hartowania uniemożliwia otrzymanie wyrobu tak płaskiego jak szkło odprężone. Występują odkształcenia tafli szkła zwane wypukłościami. Odkształcenia te zależą od grubości szkła, wymiarów tafli (szerokości i wysokości) i stosunku między tymi wymiarami.

Wyróżniamy:
. wypukłość całkowitą – gdy odkształcenie jest mierzone wzdłuż obrzeży tafli szkła lub wzdłuż jej przekątnych
. wypukłość lokalną – gdy odkształcenie mierzymy na długości 300 mm

Dopuszczalne odkształcenia obrzeża powstałe podczas hartowania pionowego
Zaciski stosowane do zawieszenia szkła podczas hartowania pionowego powodują zagłębienia w powierzchni znane jako ślady od zacisków. Środki śladów od zacisków powinny znaleźć się maksymalnie 20 mm od górnego obrzeża. Występujące w obrębie śladu od zacisku odkształcenie obrzeża powinno być mniejsze niż 2 mm, obszar zniekształcenia optycznego nie może być większy niż w promieniu 100 mm.

Średnica otworów – nie powinna być mniejsza niż nominalna grubość szkła. Możliwość wykonania mniejszych otworów powinno być uzgodnione z producentem.

Rozmieszczenie otworów
 wzajemne usytuowanie otworu i obrzeża szyby – odległość „a” obrzeża otworu od obrzeża szkła nie powinna być mniejsza niż „2d” (d –nominalna grubość szkła)
 wzajemne usytuowanie dwóch otworów – odległość „b” między obrzeżem dwóch otworów nie powinna być mniejsza niż „2d”
 wzajemne usytuowanie otworu i naroża szyby – odległość „c” obrzeża otworu od naroża szyby nie powinna być mniejsza niż „6d”

Tolerancje rozmieszczenia otworów – są takie same jak tolerancje szerokości B i długości H (patrz tab. 2)

Badanie charakteru siatki spękań
Badanie przeprowadza się na 5 próbkach o wymiarach 360 x 1100 mm, uderzając ostro zakończonym stalowym narzędziem w odległości 13 mm od obrzeża w środku dłuższego boku próbki

Obszar o promieniu 100 mm wokół punktu uderzenia i pas wokół obrzeża o szerokości 25 mm nie podlegają ocenie.

Do oceny siatki spękań należy policzyć odłamki mieszczące się w obrębie szablonu (umieszczonego na spękanej próbce) o wymiarach (50 ±1) x (50 ±1) oraz zmierzyć długość największego odłamka. Liczenie odłamków należy wykonać w obszarze największych odłamków (mając na celu ustalenie minimalnej ich liczby)

Maksymalna długość najdłuższego odłamka – nie powinna przekraczać 100 mm.

Właściwości fizyczne
(wg PN-EN 12150-1)

Zniekształcenia optyczne
 szkło hartowane pionowo – ślady od zacisków mogą spowodować dodatkowe zniekształcenia optyczne, które nie powinny jednak występować poza obszarem o promieniu 100 mm, liczonym od środka śladu
 szkło hartowane poziomo – gdy gorące szkło porusza się w trakcie procesu hartowania po wałkach, powstaje odkształcenie powierzchni pogarszające ich płaskość znane jako „falistość od wałków”. Falistość ta jest zwykle widoczna w odbitym świetle. Na powierzchni szkła hartowanego o grubości powyżej 8 mm, mogą pojawić się znaki małych odcisków „odbicia wałków”

Anizotropia (opalizacja)
W przekroju poprzecznym szkła hartowanego można wyróżnić obszary o różnych naprężeniach. Różnice w naprężeniach wytwarzają efekt dwójłomności w szkle, widoczny w świetle spolaryzowanym. Oglądając szkło hartowane w świetle spolaryzowanym strefy o różnych naprężeniach ukazują się jako barwne strefy zwane „plamkami lamparta”. Polaryzacja światła może wystąpić również w normalnym dziennym świetle. Stopień polaryzacji zależy od pogody i kata padania promieni słonecznych. Efekt dwójłomności jest lepiej widoczny przy patrzeniu na taflę szkła pod kątem.

Odporność termiczna
Termicznie hartowane szkło sodowo-wapniowo-krzemianowe zachowuje niezmienione właściwości mechaniczne w warunkach ciągłego oddziaływania temperatury do wysokości 250oC. Jest też ono odporne na nagłe zmiany temperatury oraz różnicę temperatur wynoszącą do 200oC.

Wytrzymałość mechaniczna
Wytrzymałość określono przy stałym obciążeniu działającym w krótkim czasie np. obciążenie wiatrem, przy 95% poziomie ufności

Zachowania szkła w sytuacji przypadkowego zderzenia człowieka z szybą – badania przeprowadzane są wg prEN 1260 Szkło w budownictwie. Test wahadłem. Próba uderzeniowa dla płaskiego szkła i wymagania eksploatacyjne.

Tadeusz Michałowski

więcej informacji: Świat Szkla 10/2005

Termicznie hartowane bezpieczne szkło sodowo-wapniowo-krzemianowe.
Szkło, w którym trwałe powierzchniowe naprężenia ściskające zostały wywołane poprzez kontrolowane procesy ogrzewania i studzenia w celu uzyskania znacznego zwiększenia odporności na mechaniczne i cieplne naprężenia oraz zapewnieniu mu właściwej siatki spękań po rozbiciu.

Hartowanie szkła – jest procesem obróbki termicznej, polegający na nagrzewaniu szkła do górnej temperatury odprężania (nieco niższej od temperatury mięknięcia szkła) i następnie bardzo szybkim ostudzeniu do temperatury otoczenia. Przy szybkim studzeniu wzrost lepkości następuje szybko, uniemożliwiając ruchy cząsteczek i tym samym uporządkowanie układu, co uzyskuje się przy powolnym studzeniu.

W wyniku szybkiego studzenia następuje zróżnicowane kurczenie się poszczególnych warstw szkła, które ze względu na złą przewodność cieplną nierównomiernie stygną. Najszybciej stygną warstwy zewnętrzne , które kurczą się szybciej niż warstwy wewnętrzne. Powoduje to powstanie sił międzycząsteczkowych – naprężeń między poszczególnymi warstwami szkła. W warstwach zewnętrznych występują naprężenia ściskające, a w warstwie wewnętrznej rozciągające.

Tab. 1. Tolerancje grubości szkła

Tab. 2. Tolerancja szerokości B i długości H

Tab. 3. Maksymalne wartości całkowitej i lokalnej wypukłości

Rys. 1.
(1) – odkształcenie obrzeża – mniejsze niż 2 mm,
(2) – odległość śladu zacisku od obrzeża – nie większa niż 20 mm,
(3) – ślad od zacisku,
(5) – promień obszaru zniekształceń optycznych – nie większy niż 100 mm

Rys. 2.
(1) – wypukłość całkowita,
(2) – szerokość B lub długość H, lub długość jednej z przekątnych,
(3) – wypukłość lokalna,
(4) – długość równa 300 mm

Tab. 4. Tolerancje średnicy otworów

Tab. 5. Minimalna liczba policzonych odłamków

Rys. 6. Próbka do badania siatki spękań: (1) – punkt uderzenia

Rys. 7. Obszar nie podlegający określeniu ilości odłamków i pomiarowi największego odłamka: (1) – pas brzegowy nie podlegający ocenie

Rys. 8. Oznaczanie i liczenie środkowych odłamków oraz dodanie odłamków leżących na obwodzie szablonu

Pojawienie się normy zharmonizowanej PN-EN 12150-2: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Termicznie hartowane bezpieczne szkło sodowo-wapniowo-krzemianowe. Część 2: Ocena Zgodności/ Zgodność wyrobu z normą zapewnia producentom wyrobów ze szkła hartowanego możliwość starania się o prawo do opatrzenia swoich produktów znakowaniem CE.

Znakowanie CE (Conformite Europeen – zgodność europejska) zapewnia możliwość wprowadzenia danego wyrobu na jednolity rynek Unii Europejskiej, a więc w dowolnym kraju członkowskim, bez konieczności zdobywania dopuszczeń do stosowania w każdym kraju oddzielnie.

Zgodnie z wykazem Polskich Norm wprowadzających normy zharmonizowane z dyrektywami nowego podejścia (który jest zamieszczony na stronie www.pkn.pl), z dyrektywą 89/106/EWG Wyroby Budowlane w chwili obecnej zharmonizowanych jest 9 norm dotyczących szkła.

Są to:

1) PN-EN 572-9: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Podstawowe wyroby ze szkła sodowo-wapniowo-krzemianowego. Część 9: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

2) PN-EN 1096-4: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Szkło powlekane. Część 4: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

3) PN-EN 1748-1-2: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Podstawowe wyroby specjalne Szkło borokrzemianowe. Część 1-2: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

4) PN-EN 1748-2-2: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Podstawowe wyroby specjalne Tworzywa szklano-krystaliczne. Część 2-2: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

5) PN-EN 1863-2: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Termicznie wzmocnione szkło sodowo-wapniowo-krzemianowe. Część 2: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

6) PN-EN 12150-2: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Termicznie hartowane bezpieczne szkło sodowo-wapniowo-krzemianowe. Część 2: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

7) PN-EN 12337-2: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Chemicznie hartowane bezpieczne szkło sodowo-wapniowo-krzemianowe. Część 2: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

8) PN-EN 13024-2: 2005 (U) Szkło w budownictwie. Termicznie hartowane bezpieczne szkło borokrzemianowe. Część 2: Ocena Zgodności/Zgodność wyrobu z normą

dla wymienionych powyżej norm datą dostępności normy jako europejskiej normy zharmonizowanej jest 1.09.2005**, a końcową datą okresu przejściowego jest 1.09.2006***

oraz

9) PN-EN 13167: 2003/A1: 2005 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie. Wyroby ze szkła piankowego (CG) produkowanego fabrycznie.

Specyfikacja (Zmiana A1) dla tej normy końcowa data okresu przejściowego minęła 1.12.2004

* (U) – Polskie Normy wprowadzające normy europejskie metodą uznania i dostępne tylko w językach oryginału (angielski, francuski, niemiecki)
** Od tej daty firmy mogą umieszczać na swoich wyrobach oznakowanie CE (po spełnieniu określonych wymogów wyszczególnionych w odpowiednich normach zharmonizowanych), ale w okresie przejściowym mogą się posługiwać dokumentami dopuszczającymi wydanymi według przepisów krajowych
*** Od tej daty do obrotu można wprowadzać tylko wyroby posiadające oznakowanie CE

Przewiduje się że normy zharmonizowane dla szyb zespolonych oraz szklanych wyrobów ognioodpornych i laminowanych nie będą obowiązywać aż do marca 2006.

 

 

 

01 chik
01 chik