Wprowadzenie
Wymagania techniczne dotyczące elementów budowlanych, takich jak okna, a także właściwości użytkowe produktów budowlanych dostępnych na rynku stale rosną. Co innego zasady i reguły obowiązujące przy montażu okien – te od dziesięcioleci nie uległy zmianie lub zmieniły się w bardzo niewielkim stopniu.
Poniższa lista obejmuje zasady montażu okien, w skróconej formie:
- Elementy stolarki należy mocować i osadzać w taki sposób, aby siły były bezpiecznie przenoszone na korpus budynku, a ruchy elementów konstrukcyjnych były kompensowane
- Uszczelnienie między elementami zewnętrznymi a konstrukcją budynku musi być ciągłe na całym obwodzie, trwałe i odporne na ulewny deszcz.
- Szczeliny między elementami zewnętrznymi a korpusem budynku należy całkowicie wypełnić materiałami izolacyjnymi.
- Spoiny (fugi) od strony wewnętrznej należy trwale uszczelnić w sposób nieprzepuszczający powietrza.
Chociaż zasady te powinny być już bardzo dobrze znane osobom zaangażowanym w projektowanie i realizację, to właśnie w tym zakresie nadal odnotowuje się największe niedociągnięcia związane z wadami budowlanymi – najwyraźniej kwestii montażu okien nadal nie poświęca się wystarczającej uwagi. W odróżnieniu od przeszłości nieprzestrzeganie zasad i reguł ma dziś jednak znacznie większy wpływ na rosnące wymagania stawiane oknom jako elementom budowlanym w stanie zamontowanym i nie da się tego już tak łatwo skorygować po fakcie.
W przyszłości większe znaczenie będzie miało zatem identyfikowanie źródeł błędów już podczas montażu okien. Dzięki temu w większości przypadków można łatwo uniknąć wad budowlanych na wczesnym etapie.
Rozpoznawanie typowych źródeł błędów
Większość błędów typowo stwierdzanych przez ekspertów ift podczas montażu okien można przypisać poniższym punktom z zakresu mocowania, izolacji termicznej i uszczelnienia:
Mocowanie:
- Odległości między kotwami elementów mocujących przekraczają wartości dopuszczalne dla danej sytuacji montażowej.
- Zły dobór łączników do podłoża.
- Klocki nośne nie są prawidłowo stosowane i zabezpieczone przed przesuwaniem się, aby przenosić wyłącznie obciążenia ściskające.
- Elementy mocujące zapewniające odstępy są stosowane w obszarach poszerzeń profili i nie są w stanie przejmować obciążeń zginających.
– Nadmierne odkształcenia prowadzą do uszkodzeń w konstrukcji okna oraz w sąsiednich elementach budowlanych.
- Ramy są zamocowane na sztywno w konstrukcji budynku, a system mocowania nie jest w stanie kompensować ruchów, co uniemożliwia uniknięcie uszkodzeń spowodowanych przemieszczaniem się okna względem konstrukcji budynku (np. w wyniku zmian temperatury lub wilgotności).
– Pęknięcia mogą powstać, gdy w obszarze narożników ramy wystąpią zmiany długości spowodowane nieprawidłowym zamocowaniem.
Izolacja termiczna:
- Nie są przestrzegane wymogi normatywne zawarte w normie DIN 4108-2 („Ochrona cieplna i oszczędność energii w budynkach”) dotyczące zapobiegania tworzeniu się kondensatu i pleśni. Współczynnik temperaturowy fRsi, który stanowi w tym przypadku kluczowy parametr, nie został wykazany
– Powstawanie kondensacji i pleśni w obszarze połączeń powoduje uszkodzenia spowodowane wilgocią oraz stanowi zagrożenie dla zdrowia.
Uszczelnienie:
- Nieprawidłowe zastosowanie środków uszczelniających, np. nieprawidłowo uszczelnione połączenia narożne.
– Szczelność całej fugi jest poważnie ograniczona nawet przez lokalne usterki.
- Błędy, np. wynikające z braku szczegółowych wytycznych dotyczących połączeń i rodzaju uszczelnienia nie są na bieżąco korygowane. Obowiązki w zakresie kontroli i informowania spoczywające na firmach wykonawczych nie są przestrzegane.
– Uszczelnienia nie da się wykonać fachowo przy użyciu środków uszczelniających lub etapów prac określonych w projekcie.
Unikanie błędów
Aby uniknąć typowych źródeł błędów podczas montażu okien, można zastosować następujące strategie:
Projektowanie i przygotowanie
- Uwzględnienie rzeczywistych warunków budowlanych do zaprojektowania prawidłowych połączeń z budynkiem.
- Dokładna znajomość i przestrzeganie ogólnoprzyjętych zasad montażu opisanych w fachowej literaturze i wydawnictwach, np. ift Rosenheim.
- Obliczenia statyczne mocowań, zwłaszcza w przypadku okien wielkopowierzchniowych.
Kontrola przed montażem
- Korekta szczegółów montażowych, jeśli przed montażem można stwierdzić błędne szczegóły wykonawcze.
Stosowanie sprawdzonych materiałów
- Zalecenie stosowania środków uszczelniających i mocujących zgodnych z wytycznymi ift (np. M0-01/1 i M0-02/1).
Szkolenia i kontrola jakości
- Szkolenie monterów wykonujących prace w celu zapewnienia, że znają oni odpowiednie wytyczne techniczne i normy.
- Przeprowadzanie kontroli jakości w trakcie i po zakończeniu montażu.
